Pokazywanie postów oznaczonych etykietą tolerancja. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą tolerancja. Pokaż wszystkie posty

czwartek, 31 maja 2018

Nawrócona

    Patrzyłem z trwogą, gdy Madzia wręczała mi butelkę wody, a w drugą dłoń wciskała torbę z zakupami. Ruszyła w stronę kobiety z dwójką dzieci. Młoda mama nie patrzyła na dziecko pochłaniające loda na ścieżce rowerowej. Od czasu do czasu odrywała wzrok od własnej dłoni i przenosiła na wózek z młodszym, po czym wracała do poziomkowej rozkoszy, topniejącej w zastraszającym tempie. Maluch na ścieżce, kilka razy szczęśliwie omijany przez jadących, nic sobie nie robił z zagrożenia, a tego Madzi wyraźnie było za wiele. Znam jej temperament krzyżowca w poszukiwaniu krucjaty i już niespokojnie liczyłem świadków naciągającego gradobicia, które gromadzi się nad bezmyślną loszką z potomstwem. 
    W tym momencie, zupełnie niespodziewanie, zobaczyłem uśmiech Madzi i o dziwo nie należał do zjadliwych:
- Przepraszam, nie wiem, czy pani zauważyła, ale to ścieżka rowerowa. Bardzo pani ryzykuje pozwalając dziecku na jedzenie w tym miejscu. Chyba jest pani jego mamą, prawda?
    Dziecko zdaje się szybciej zrozumiało grozę sytuacji i samo wróciło na chodnik, gdy niezborna rodzicielka stała nieruchomo, a jej szczęka coraz bardziej odczuwała siłę grawitacji. 
zdarte kolano
Teraz wzrok przykuwało kolano powracającej Madzi. Było ozdobione kilkudniowym strupem, jak u małego urwisa, co dodawało komizmu sytuacji. Nie znałem jej takiej, więc kusiło, żeby dociec przyczyn niespójności wizerunkowej:
- To musiało cię sporo kosztować, co? Nie chciałaś straszyć dzieci awanturą? Śliny zabrakło? Bo jak cię znam, powinnaś strzyknąć jadem, spojrzeniem wdeptać babę w ziemię i ściągnąć larwiksa na chodnik.
- Ba, normalnie wbiłabym ją w polbruk razem z wafelkiem, a w szczeliny mlecz bym zasiała! – Warknęła zabierając ode mnie torbę i mineralną. – Tylko taka normalność w ciężkim przypadku nie zadziała, nie kumasz?
- Czyli pedagogika przez szok? Chcesz powiedzieć, że spodziewała się łomotu, a nie serdeczności, bo zbliżałaś się krokiem Kmicica dobywającego szabli? 
- Może tak, może nie. Serdeczności nie zna, mogło zadziałać. Jej truteń lutuje ją w ramach gier i zabaw małżeńskich i nic, uodporniła się. A spokój i uśmiech życzliwości poniewiera nią i zawstydza. Choć z drugiej strony... chyba nie przypuszczasz, że ta mszyca w poziomkowym lodzie zna wstyd?
- Niepokoi mnie prędkość, z jaką dopada cię dojrzałość w relacjach społecznych, może loda ci kupię? Upał dziś taki.
- Dziękuję, to nie gorączka. Ja też tak ze wstydu. 
- Nie bardzo rozumiem.
- Przejażdżka rowerem i jej skutki. – Wskazała na kolano. – Pierwszy raz wybrałam się w butach wpinanych w pedały i było super, dopóki wiewiórka nie zeskoczyła z drzewa. Zatrzymałam się bez problemu, ale mózg niezwyczajny do wynalazków, nie zdążył powiadomić, że wypada stopy wypiąć… i upadek był wielki, aż pod kaskiem zadzwoniło. Jakoś pozbierałam te moje przeszczepy. Przeprosiłam rowerek i zwlokłam się na ławkę. Krew trochę się sączyła, ale bez przesady. Polałam wodą z bidona i czekam aż przyschnie. 
    I nagle go widzę. Podchodzi zdecydowanym krokiem i odpina klapę torby, takiej listonoszki przewieszonej przez ramię. Facet nie budzi zaufania, choć zwyczajny. Stylówa z poprzedniej epoki: spodnie z materiału, koszula w kratkę, kaszkiet jasny, sandały na skarpety, taki Janusz cieszący się ostatnią godziną przed drugą zmianą. Ale idzie zdecydowany, patrzy na moją krew z kolana, do torby sięga...
- Byłaś gotowa na śmierć? Spluwę miał? Mściciel rozjechanych winniczków albo seryjny morderca kolarzy przypiętych do pedała?
- Mówiłam, żebyś odpuścił lekturę kryminałów. Nie służą ci, ale jest coś na rzeczy. Chciałam zaprotestować, że z tym kolanem jeszcze pożyję, nie trzeba dobijać, a on  z torby tubkę jakąś wyciąga, z cyrylicą na etykiecie, i mi podsuwa:
- Posmarowat nada – uśmiecha się spod tej czapki, bo widzi moje obawy – dobra masc, indyjska, my przywozim z Ukrainy, nie boi. 
    Skinęłam oniemiała i na wszelki wypadek smaruję, żeby go nie drażnić. Breja nogi nie urwie, myślę i uśmiecham się, najwyżej zapiecze i nic nie da. W tym czasie on znowu do torby sięga. I już boję się myśleć, jakie cudo wyjmie, ale widzę w jego dłoni plaster z opatrunkiem, a na twarzy uśmiech. Nawet trzeźwy był, więc odszczekuję w myślach każde złe słowo wypowiedziane do wczoraj w tramwaju pod adresem tej nacji. Wstyd mnie ogarnia na myśl, że żaden mój rodak nie rwałby się z życzliwością bezinteresowną.
- I tak normalność zawstydziła dziewczę, co?
- Pewnie, zwłaszcza, gdy nie od swoich przychodzi. Gdzie my w ogóle żyjemy? Wzruszył mnie, serio, krzyknęłam za nim: dziękuję i miłego dnia, ale tak z bezradności i zawstydzenia raczej, co mogłam jeszcze? Kurczę, a on odwrócił się i uśmiechnął. I to był uśmiech posłany tym wszystkim Sebom z orłami na klacie i dresie, pomyślałam bezwiednie. Rozbrajający. Uśmiech życzliwości, która nawet nie zaprząta głowy dobrymi uczynkami w imię czegoś tam. Odruchowa, a ilu na to stać?

czwartek, 20 listopada 2014

Łowcy miłosierdzia


Dziewczynka nie miała siły albo ochoty. Przysiadała na piętach, przeciągnęła pod nosem pręgowanym, przydługim rękawem sweterka nie pierwszej czystości i po chwili przyglądała się małym ciemnym dłoniom. Nic nie budziło niepokoju, więc patrzyła w korony nagich drzew, byle dalej odwieść myśl od konieczności zawodzenia. Rozejrzała się bystro dookoła i jakiś delikatny szelmowski błysk rozjaśnił jej śniadą twarz. Wyraźnie ucieszyła się, że nikt nie nadchodzi, więc nie ma potrzeby odstawiania dramatu dziecka na skraju wyczerpania. Zmęczona brzmieniem frazy ze zdartej płyty: „daj pani złoty, daj dobra pani, daj na jedzenie, Bóg zapłać” albo zwyczajnie dziecięco znudzona, przez dłuższą chwilę nie wyłudzała grosza na lepsze samopoczucie tych, co na chodniku posadzili ją za karę, że nie urodziła się biała. Bardziej rozczochrana niż uczesana, niespokojnie poruszała resztką warkoczyka, odwracając głowę w lewo i w prawo. Co chwila odgarniała czerń nieposłusznych włosów, opadających wzdłuż policzków, aż w końcu znieruchomiała.

    Zebrała siły, żeby i tej kobiecie nie odpuścić, nawet wciągnęła głęboko powietrze, ale oddech został wewnątrz. Babina szła zbyt wolno, poprawiała okulary z grubymi szkłami, lekko chwiała się na boki i ciągnęła za sobą kraciastą torbę na kółkach, jeszcze pustą, którą na rynku wypełni do granic wytrzymałości zieleniną, mięsem drobiowym, ziemniakami i jajami prosto od chłopa. Najdalej za czterdzieści minut, popiskując kółkami, przeciągnie ją na powrót obok romskiej dziewczynki. Mała już wie, że z lepszym skutkiem wyciągnie dłoń dopiero później. Ludzie są bardziej hojni, gdy zrealizują tygodniowe zapotrzebowanie na świeże i wiejskie. Wówczas widok dzieci boleśniej wchodzi drzazgą w dobre samopoczucie. Ale kobieta z pustą torbą sama zatrzymała się nad małą, spojrzała z bliska i odezwała się, mimo że dziewczynka o nic nie prosiła:

– A ty umiesz przeżegnać się, dziecko? Umiesz ojczenasz zmówić? Widzisz? Ty nic nie umiesz, to jak ty chcesz miłosierdzia ludzkiego prosić? My tu naród katolicki jesteśmy, wiesz? Ty nawet nie wiesz, co ja do ciebie mówię! Ale ja tobie dam złotówkę, nawet dwa złote tobie dam jak zobaczę, że ty tam do Biedronki pójdziesz i naprawdę bułkę sobie kupisz albo pączka, jak ty taka głodna jesteś. Zaraz będę wracać, to zobaczę czy ty jesz.

– Gówno ona tam pójdzie, pani! – Odezwał się gość w kraciastej bluzie z polaru i w szarej czapce z daszkiem, którą zdobił napis „Love power”. Zwycięsko rozkraczony na ławce zaciągał się akurat papierosem. – Na drugie strone ona pójdzie, pani, a tam siedzi taka stara, czarna jak salceson, grubościo też taka będzie, matka może, nie wiem. Kudły ściągnięte na gumkie od weka, a morda rozlana jak zatoka, bo wypasiona na tych dzieciakach. Zagarnie małej cołaskie jak pani dała i jeszcze w morde trzaśnie, żeby ryczała. Jak się mała usmarka, to większy zarobek będzie, nie wiesz pani? Tfu z tym tałatajstwem, że to wpuszczajo nam do kraju? Toć une pani ani pesela nie majo, ani paszportu, a jak te szczury mnożo sie po kanałach! Dzieci narobio, żeby na ulicy zarabiać, zasiłki wyciągać, a jaki pożytek z tego? Sraki i na raki, tfu z takim porządkiem!

           Ale kobieta z wózkiem nie miała potrzeby dyskutować, grzecznie wysłuchała z rozchylonymi wargami i z okularami zsuniętymi na koniec nosa. Ledwie mężczyzna wstał z ławki już oddalała się w stronę targowiska, machała przy tym lekceważąco ręką, jakby odganiała niewidzialną choć upierdliwą muchę. Niewykluczone, że chciała odrzucić tym gestem akt miłosierdzia, który okazał się piętnem naiwności i coraz szybciej przeobrażał się w powód do wstydu.

    Mężczyzna z ławki najwyraźniej wiedział o czym mówi, bo dziewczynka wstała z klęczek i oglądając monetę na przemian z obu stron, przeszła przez ulicę i ruszyła pod najbliższy sklep, gdzie podała ją rzeczywiście wielkiej babie i tak czarnej jak salceson.

    Po tamtej stronie ulicy obserwację Romów przejął inwalida. Mężczyzna około pięćdziesięcioletni, często siedział na stopniu tamtejszego warzywniaka. Teraz także czujnie pilnował kartonika u nogi, z wpiętym weń obrazkiem Jezusa Miłosiernego z promieniami płynącymi wprost z serca. Na odgiętym fragmencie kartonu widniał napis świeżo odnowiony czarnym flamastrem: „Nie jestem oszustem, uczciwie przepracowałem 32 lata. Dziś nie mam środków do życia. Jestem rencistą. Proszę na czynsz i leki. Bóg zapłać”.

    W sobotni poranek nikt nie miał czasu na czytanie próśb, a tym bardziej na czekanie, aż Bóg za coś zapłaci, więc kartonik świecił pustkami. Mężczyzna szeptał pod nosem coś, co wyglądało na pogróżki, bo nie spuszczał z oczu romskiej konkurencji, która jakiś czas temu wyszła z drugiej strony sklepu. Była to młoda matka z dwójką małych dzieci, z których jedno było blondynkiem z loczkami, tylko brudna odzież i wykrzywione buciki, niestosowne do pory roku, sugerowały jego przynależność etniczną. Około pięcioletnia dziewczynka natychmiast zaczęła biegać wzdłuż chodnika, już zaczepiała ludzi z wyciągniętą rączką, ale blondynek został przy kobiecie. Trzymał się jej spódnicy z miną bliską płaczu i wyraźnie kaprysił. To wystarczyło renciście, widocznie nie miał cierpliwości do dzieci. Gdy już opędziła się od malca i wygodnie rozsiadła się na chodniku, mężczyzna podszedł. Wyrwał ze złością obrazek Jezusa z kartonu, podsunął jej pod nos i zaczął krzyczeć:

- To jest nasz kraj, nasza bieda i nasze miłosierdzie, rozumiesz brudna wywłoko?! My tu ciężko pracujemy, żeby na koniec zdychać z głodu! Żeby nas choroba zjadła, a nie hołota cygańska zalała! Do siebie wypierdalaj żebrać! Niech tam ci dupę skopią lepsi od ciebie! Pracą się zajmij, dzieci wychowaj na ludzi, zobacz ile kosztuje krzyż pański bez twojego złodziejstwa i smrodu!

    Kobieta nie odezwała się, patrzyła tylko zaciekawiona, bez większego zdumienia. Prawdopodobnie nie miała pojęcia o co napastnikowi chodzi albo zbyt często takich spotykała. Na blondynka tyrada zadziałała, rozpłakał się na dobre. To pozwoliło renciście na przejście do mowy ciała, zrozumiałej niezależnie od różnic kulturowych. Z wielkim wymachem wykopał na aut jej brudny styropianowy kubek, z którego posypały się dwudziestogroszówki. Wzmocnił gest słownym suplementem zachęty do opuszczenia ojczyzny i to dopiero uruchomiło głośny romski jazgot na tyle, że ludzie spieszący na targ zostali na moment wytrąceni z układania listy zakupów, naprędce sporządzanej w setkach egzemplarzy.

    Ale rencista był już coraz dalej. Wściekłość niosła go energicznie w przeciwnym do rynku kierunku, ku nowym archipelagom miłosierdzia, z nadzieją, że znajdzie zdrowy stopień, zdrowych schodów, gdzie Polska jest Polską, a Polak Polakiem.
Print Friendly and PDF